د شپږ ويشتم آئيني ترميم ميوه،اعلیٰ عدليې ته د جسټس يحيیٰ آفريدي په شکل کښې يو انتهائي قابل،غير سياسي او غير متنازعه چيف جسټس ميلاؤ شوې ۔
د پارليمان دواړو ايوانونو قامي اسمبلۍ او سينيټ نه کثرت رائے سره منظور شوې د شپږ ويشتم آئيني ترميم لاندې جوړۀ شوې د پارليمان خصوصې کميټۍ وړومبي اجلا س کښې جسټس يحيیٰ آفريدي د پاکستان چيف جسټس نامزد شوېدې ۔
دولس کسيزه خصوصي پارليماني کميټۍ بندې کمرې اجلاس پارليمنټ هاؤس کښې کمره نمبر پنځم کښې شوې وو،د سني اتحاد کونسل درې اراکينو بيرسټر ګوهر علي، بيرسټر علي ظفر او حامد رضا د توقع مطابق بائيکاټ کړي وو، کميټۍ دوتهائي اکثريت سره د چيف جسټس څوکۍ لپاره د جسټس يحيیٰ آفريدي په نوم اتفاق کړې دې ۔
نامزد شوې چيف جسټس پاکستان يحيیٰ آفريدي د خېبر پښتونخواقبائلي علاقې او پخوانۍ فاټا سره تعلق ساتي او خپل کيريئر کښې څه قسمه سياسي جانبدارۍ څخه لرې پاتې شوې او صرف د قاني خدمت ئې کړېدې،جسټس يحيیٰ آفريدي د چيف جسټس څوکۍ لپاره مناسب ترين شخصيت دې ۔
د جسټس يحيیٰ آفريدي په اړه مشهور دي چې هغه یو سنجيده سوچ لرونکې ، بغير د څه تعصب او سرف د قانون او آئين په رڼا کښې فيصلې کونکې جج دې ،او دهغه لمن هميشه د هر قسمه شخرو نه پاکه پاتې شويده ۔
نامزد چيف جسټس پاکستان خپل اولنې تعليم د لاهور ايچي سن کالج کښې حاصل کړې او بيا ئې پوليټيکل سائنس کښې د لاهور ګورنمنټ کالج نه ګريجويشن او پنجاب يونيورسټي لاهور نه هم دې مضمون کښې ماسټر ډګري حاصل کړې وه ۔دې نه پس جسټس يحيیٰ آفريدي کامن ویلتھ سکالر شپ باندې د کيمبرج يونيورسټۍ نه د ايل ايل ايم ډګري ترلاسه کړې وه ۔دغه ډګرۍ نه پس جسټس يحيیٰ آفريدي پيښور کښې وکالت او خېبر لا کالج کښې ليکچرر په حيث فرائض ترسره کړې وو ۔
کال نورلس سوه نوي کښې جسټس يحيیٰ آفريدي ته پيښور کښې د وکيل په توګه لائسنس ميلاؤ شوې وو او بيا دوه زره څلورم کښې د سپريم کورټ د وکيل لائسنس هم ئې حاصل کړې وو ۔جسټس يحيیٰ آفريدي دې سره سره د خيبر پښتونخوا اسسټنټ ايډوکيټ جنرل په څوکۍ هم ذمه وارۍ ترسره کړيدي ۔
دوه زره لسم کښې جسټس يحيیٰ آفريدي د پيښور هائيکورټ ايډيشنل جج په څوکۍ مقرر شوې وو او بيا په پنځلسم مارچ دوه زره پنځلسم کښې د پيښور هائيکورټ مستقل جج مقرر شوې وو۔په ديرشم دسمبر کال دوه زره شپاړسم کښې جسټس يحيیٰ آفريدي د پيښور هائيکورټ چيف جسټس مقرر شوې وو ، هغه د قبائلي علاقې اولنې چيف جسټس وو ۔
جسټس يحيیٰ آفريدي دغه ذمه وارۍ ترسره کولو نه پس په اته ويشتم جون کال دوه زره اتلسم کښې د سپريم کورټ جج په حيث مقرر شوې وو ۔ او اوس د شپږ ويشتم آئيني ترميم لاندې هغه په دوه ويشتم اکتوبر د پاکستان چيف جسټس نامزد شويدې ۔
د قانوني چارو پوهان وائي چې جسټس يحيیٰ آفريدي په تېرو وختونو کښې په ډېرو مهمو فيصلو برخه پتې شوې، خو جسټس يحيیٰ آفريدي په هېڅ صورت کښې خپل ځان متنازعه کړې نۀ دې او هميش ئې د آئين او قانون مطابق ئې فيصلې کړيدي ۔جسټس يحيیٰ آفريدي اوسه پورې د خپلو فيصلو لوجې ټولو حلقو کښې غير جانبدار او غير متنازعه جج ګنړلې کيږې ۔
قانوني ماهرين رائے لري چې شپږ ويشتم ائيني ترميم نه پس عدالتي نظام کښې باقاعده اصلاحات شروع شويدي او د دې ښکاره مثال دا دې چې سپريم کورټ کښې کۀ يو خوا تير وخت کښې صرف د سنيارټي بنياد باندې يو جج ته د چيف جسټس څوکې ورکولو روايت وو ، او اوس دغه روايت ختم شوې دې ، او اوس دا فيصله د ميرټ په بنياد شوې کوم چې يو ډيره غوره عمل دې ۔
قانوني ماهرينو مطابق د جسټس يحيیٰ آفريدي د چيف جسټس په څوکۍ تعيناتي ، د بلوچستان صوبې سره تعلق لرونکې جسټس قاضي فائز عيسیٰ پشان وړو صوبو کښې ميرټ باندې انتخاباتو په لور د يو اهمې تبديلۍ مثال هم دې ۔
دغه دواړه شخصيات چې په تاريخي ډول يو پسمانده علاقو خېبرپښتونخوا او بلوچستان سره تعلق ساتي ، دا خبره ترې ثابتيږي چې د پاکستان هر ګوټ نه صلاحيت لرونکي کسان د ملک اعلیٰ عدالتي صفونو ته رسيديشي ۔
د قانوني ماهرينو دا هم وينا ده چې لس کاله پس د خېبرپښتونخوا نه د چيف جسټس پاکستان تقرري شوې او په وړومبي ځل د يوې قبائلي علاقې نه دغه اعزاز هم ترلاسه شوېدې ، د جسټس يحيیٰ آفريدي د چيف جسټس په توګه تعيناتي هاغه خلقو لپاره هم يو طاقتور پيغام ګنړلې کيږې چې خېبرپښتونخوا کښې د حقوق لپاره آ واز پورته کوي ۔دا تقرري د دې خبرې پخلې کوي چې د قبائلي علاقو او خېبرپښتونخوا د خلقو حقوق او د دوي نمائندګۍ ته اوس په مرکز کښې لوئې مقام ورکولې کيږي ،کوم چې به ډير وخت پورې د انصاف علامت ثابتيږي ۔
قانوني ماهرينو مخکښې وئيلي چې حکومت خپل امتحان کښې کامياب شويدې ،څنګه چې د شپږ ويشتم آئيني ترميم دا اولنۍ ميوه د نوې چيف جسټس په شکل کښې مخې ته راغلې ،دغه شان د دې ترميم لاندې به آئيني بنچ هم خپپل کردار ترسره کوي او صرف آئيني کيسونه به اوري او د دې فيصلې به کوي ، سپريم کورټ او هائيکورټس به صرف په ديواني او فوجداري مقدمو خپله توجو ورکوي او د مقدماتو بيک لاګ به ختموي ،چې ورسره به د خلقو په عدليه باندې اعتماد سيوا کيږي ۔
